QUẢN TRỊ NHÂN SỰ TRONG NHÀ TRƯỜNG

Quản lý nhân sự (Personnel Management).

Là khái niệm được sử dụng phổ biến những năm 1950 – 1960. Khái niệm này chỉ một số hoạt động liên quan đến việc bố trí, theo dõi, thực hiện các thủ tục qui định, các chế độ chính sách, các sự vụ liên quan đến nhân viên như tuyển dụng, lương, thưởng phạt, hưu trí…

“Nhân sự là việc bố trí, sắp xếp, quản lý con người trong một cơ quan, tổ chức” (Từ điển Việt Nam, NXB ĐHQG Hà Nội, 2001, trang 502).

Bác Hồ đã dạy: Mọi việc thành công hay thất bại đều do cán bộ tốt hoặc kém. Đó là chân lý. Nghị quyết hội nghị Trung ương 3 khoá VIII tiếp tục khẳng định “… Cán bộ là nhân tố quyết định thành bại của cách mạng, gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đất nước và chế độ, là khâu then chốt trong xây dựng Đảng”. Có thể nói, công tác cán bộ, nguồn lực con người là mặt quan trọng hàng đầu của một tổ chức, vì thế, việc quản lý nhân sự là yếu tố quyết định đến hiệu quả, hiệu lực của tổ chức.

Trong mỗi tổ chức giáo dục, mỗi nhà trường, nhân sự chủ yếu là đội ngũ giáo viên. Đây là lực lượng nòng cốt có vai trò vô cùng quan trọng, ảnh hưởng lớn đến chất lượng giáo dục, như tiến sĩ Raja Roy Singh (Ấn Độ) đã đưa ra nhận xét: “Không một hệ thống giáo dục nào có thể vươn cao quá tầm những giáo viên làm việc cho nó”. (Nền giáo dục cho thế kỷ XXI. Những triển vọng của châu Á – Thái Bình Dương, Viện KHGDVN, Hà Nội 1994, tr 115).

Ở nước ta, trong các quan điểm chỉ đạo phát triển giáo dục, đào tạo của Đảng, của Nhà nước và của ngành giáo dục đều rất coi trọng vai trò, vị trí của đội ngũ giáo viên. Họ chính là những người quyết định trực tiếp chất lượng của giáo dục. Vì vậy, việc xây dựng, phát triển đội ngũ giáo viên được coi là một trong hai giải pháp trọng tâm của chiến lược phát triển giáo dục, đào tạo. Việc tìm đúng người phù hợp để giao đúng việc nhằm khai thác tốt tiềm năng của họ và đem lại hiệu quả cao cho đơn vị sẽ tạo lợi thế cạnh tranh cho mỗi trường.

Trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục hiện nay, chất lượng đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên giữ vai trò quyết định đến chất lượng giáo dục của nhà trường. Vì vậy, công tác quản trị nhân sự trong trường THCS có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần xây dựng môi trường giáo dục đoàn kết, chuyên nghiệp và hiệu quả.

Quản trị nhân sự không chỉ là việc phân công nhiệm vụ mà còn bao gồm các hoạt động tuyển dụng, sử dụng, bồi dưỡng, đánh giá, động viên và phát triển đội ngũ nhằm phát huy tối đa năng lực của mỗi cá nhân trong nhà trường.

Thực tế cho thấy, một nhà trường có đội ngũ giáo viên tâm huyết, đoàn kết, có năng lực chuyên môn vững vàng sẽ tạo nên chất lượng giáo dục ổn định và bền vững. Chính vì vậy, công tác quản trị nhân sự cần được thực hiện khoa học, dân chủ và phù hợp với điều kiện thực tế của từng nhà trường.

Quản trị nhân sự trong trường THCS có vai trò:

– Nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên và nhân viên.

– Phát huy năng lực, sở trường của từng cá nhân.

– Xây dựng tập thể sư phạm đoàn kết, trách nhiệm.

– Tạo động lực làm việc cho giáo viên và nhân viên.

– Góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.

– Đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông hiện nay.

* Chức năng chủ yếu của Hiệu trưởng trong quản lý nhân sự

– Lập kế hoạch sử dụng và phát triển nguồn nhân lực.

– Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực.

– Quản lý duy trì và khuyến khích nguồn nhân lực.

* Trách nhiệm chủ yếu của Hiệu trưởng

– Thiết kế và đưa ra các mục tiêu về nguồn nhân lực trong một kế hoạch tổng thể của nhà trường.

– Chỉ rõ sự đóng góp của công tác quản lý nhân sự đối với các mục tiêu của nhà trường.

– Thiết kế và phân tích công việc. Phân công lao động trong nhà trường.

– Đánh giá thực hiện công việc của cán bộ, giáo viên, nhân viên.

– Thiết kế, gợi ý và thực hiện các biện pháp, chính sách lao động để nâng cao năng suất lao động, thoả mãn yêu cầu công việc đem lại hiệu quả cao.

– Giúp cho các cán bộ quản lý chức năng khác (tổ trưởng, trưởng các bộ phận…) nhận thức được trách nhiệm của họ trong việc quản lý nhân sự ở chính bộ phận của mình.

– Cung cấp các công cụ và các phương tiện, trang thiết bị dạy học cần thiết tạo một môi trường làm việc thuận lợi phù hợp với sự phát triển của giáo viên và các lực lượng lao động khác.

– Thiết kế ra các thủ tục cần thiết cho công tác tuyển dụng, lựa chọn, sử dụng và đề bạt, phát triển và trả lương cho cán bộ, giáo viên, nhân viên trong nhà trường. Đảm bảo rằng các thủ tục này cũng được sử dụng trong đánh giá kết quả công việc.

– Phối hợp với các tổ chức đoàn thể để khuyến khích tính sáng tạo của người lao động. Quan tâm đến các lợi ích cá nhân của người lao động, quan tâm đến công tác đào tạo và phát triển, công tác truyền đạt thông tin, phân phối lợi ích cho người lao động, và việc giải quyết các vấn đề tranh chấp của người lao động.

– Giúp cho người lao động hiểu rõ các chính sách quản lý và và nâng cao hiểu biết của người lao động đối với công tác quản lý.

– Giúp đỡ các cá nhân người lao động giải quyết các vấn đề tác động đến tinh thần và hiệu quả làm việc trong nhà trường.

– Nắm bắt kịp thời các qui định của Chính phủ trong việc bảo đảm lợi ích cho người lao động.

* Các yêu cầu cần thiết của người cán bộ quản lý nhân sự

– Tính cách thật thà thẳng thắn, kiên trì và nhạy cảm.

– Có kỹ năng giao tiếp tốt (truyền đạt bằng lời và bằng văn bản tốt).

– Có khả năng phỏng vấn, thuyết phục động viên, khả năng ra chính sách và đào tạo bồi dưỡng tốt – Có khả năng sử dụng máy tính.

– Có hiểu biết sâu sắc về pháp luật và các qui định của Nhà nước, đặc biệt là Luật lao động

– Có hiểu biết chung về các mức lương cơ bản và chương trình đảm bảo lợi ích của người lao động.

– Có kỹ năng quan hệ cá nhân tốt.

– Có khả năng đảm bảo bí mật các thông tin cần thiết

– Có kỹ năng giải quyết mâu thuẫn một cách hiệu quả.

– Có hiểu biết nhất định về tâm lý để có thể hiểu, chia sẻ, thông cảm với các hành vi của người lao động trong các mối quan hệ xã hội và quan hệ với môi trường xung quanh.

– Thật sự tế nhị khi làm việc với các tổ chức đoàn thể về tuyển chọn và đề bạt cán bộ, giáo viên, nhân viên cũng như khi giải quyết các tranh chấp, kiện tụng, tai nạn, chậm trễ hay khi động viên khích lệ và đào tạo nhân viên trong nhà trường.

– Hiểu sâu sắc về văn hoá và phong cách quản lý của Việt Nam để có được nhóm, tập thể làm việc hiệu quả…

– Có khả năng tổ chức khoa học lao động của bản thân để làm việc có hiệu quả.

Quản trị nhân sự trong nhà trường THCS là nhiệm vụ quan trọng, góp phần quyết định chất lượng giáo dục của nhà trường. Người cán bộ quản lý cần có tầm nhìn, năng lực lãnh đạo và khả năng tổ chức hiệu quả nhằm xây dựng đội ngũ giáo viên, nhân viên có phẩm chất đạo đức tốt, chuyên môn vững vàng và tinh thần trách nhiệm cao.

Trong giai đoạn đổi mới giáo dục hiện nay, việc đổi mới công tác quản trị nhân sự theo hướng khoa học, dân chủ và hiện đại sẽ giúp nhà trường phát triển bền vững, đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện học sinh THCS.